Byzantium - 5 februari 2014

Verslag 1e hoorcollege - Byzantium

BYZANTIUM

Ligging van Byzantion

3000 jaar Byzantium

Byzantion
Oudgrieks:
Βυζαντιο[ν] / Byzantion;
Latijn:
Byzantium;
Turks:
Bizans) was een omstreeks 660 voor Chr. door Dorische Grieken uit Megara, Argos en Korinthe gestichte polis in het antieke Thracië (waarvan het de hoofdstad was), gelegen aan de zuidwestelijke uitgang van de Bosporus op een schiereiland tussen de Propontis en de Gouden Hoorn (d.i. op het grondgebied van het huidige Istanboel).
De stad zou worden hersticht door Constantijn de Grote en, hernoemd tot Constantinopel in 330 n.Chr., werd ze de hoofdstad van het Romeinse Rijk en vervolgens van het Oost-Romeinse of Byzantijnse Rijk.

Kaart van het Oost- en West Romeinse rijk

De stichter van Byzantium

Uit vondsten uit de Neolithische periode in de buurt van het district Kadikoy in Istanbul en uit de Bronstijd in het district Sultanahmed blijkt dat de oevers van de Bosporus reeds vroeg waren bewoond. Al voordat de Grieken er zich vestigden, was deze zeestraat van cruciaal belang. Hier voeren de schepen langs, die Athene en andere poleis van graan uit het huidige Oekraïne moesten voorzien. Om zich van de toegankelijkheid van dit strategisch belangrijk punt, dat ook een sleutelpositie innam in de landverbinding tussen Europa en Azië en in de zeeverbinding tussen de Egeïsche en de Zwarte Zee te verzekeren, werd er door Megarische kolonisten rond 685 v. Chr. de eerste kolonie op de Aziatische kust van de Bosporus gesticht:

Aankomst Perzische koning Xerxes 481 v. Chr.

Mislukte belegering door de Macedonische koning Filippos 340 v. Chr.

Tussenkomst godin Hekate

Bezoek Apostel Andreas ( 30 na Chr.)

Verwoesting door Septimius Severus (193 na Chr.)

Optreden van Constantijn de Grote Droom van Constantijn en de slag bij de Milvische brug 312

Plan om Roma Nova te stichten 324

Bouwplannen voor het Nieuwe Rome en veranderingen in de stad

Constantijn en het Christendom het edict van Milaan

Postzegel van Italië en Vaticaanstad ter
gelegenheid van 1700 jaar Edict van Milaan
Verkondiging van het Edict van Milaan

Doop van Constantijn de Grote

Dood van Constantijn en de gevolgen

Christendom en politiek: de bisschop als machtsfactor:
    Traditioneel in Romeinse Rijk
  • Keizer
  • Senaat
  • Leger
    Na Constantijn
  • Keizer
  • Senaat
  • Leger
  • Bisschoppen

Heilige Constantijn?

Opvolgers van Constantijn

De vier zonen van Constantijn heten:
  1. Crispus 305-326
  2. Constantijn 316-340
  3. Constantius 317-361
  4. Constans 323-350

Julianus de Afvallige of Julianus Apostata

Julianus Apostata - Expeditie tegen Perzië

Ctesiphon

Theodosius de Grote

Incident Thessaloniki en reactie bisschop Ambrosius van Milaan

Het christendom wordt staatsgodsdienst in 392

Zonen van Theodosius: Arcadius en Honorius

Opdeling rijk

Controverse Johannes Chrysostomos en Keizerin Eudoxia

Theodosius II codex (438)

Stichting auditorium en versterking muren optreden zus Pulcheria

Huwelijk met Eudocia

Regering Keizer Anastasios (491 – 518)
Terreur Groenen en Blauwen

De eeuw van Justinianus de Grote Justinianus aan de macht in 527


Veroveringen,

Nika-oproer in 532

Reorganisatie van de wetgeving

Huwelijk met Theodora:

Pest in Constantinopel (542)
Godsdienstpolitiek
Handel en bouwactiviteiten

Laatste jaren

Justinianus als oudere man

Opvolgers: Mauricius
Stichting Exarchaten

Met de term Exarchaat werd in Byzantium een bestuurlijke eenheid aangeduid. Exarchaten waren Byzantijnse gebieden in Italië en Noord-Afrika, waarvan aan het hoofd een Stadhouder (exarch) stond. De exarch oefende in deze gebieden de hoogste bestuurlijke macht uit. De exarchaten werden aan het eind van de 6e eeuw ingevoerd, als maatregel tegen de toenemende bedreiging van het rijk door de Avaren, Slaven, Longobarden, Sassanieden en andere volkeren. De exarchaten van Ravenna en Carthago hielden zich tot aan het eind van de 7e eeuw staande.

Opstand van het Balkanleger (602)

Phokas is de naamgever van het laatste monument dat op het Forum Romanum in Rome werd opgericht. De reden voor het aan Phokas wijden van de zuil is niet geheel duidelijk, mogelijk kwam het omdat Phokas het Pantheon aan Paus Bonifatius IV (dan al wel de machtigste persoon van de stad) schonk om te gebruiken als kerk. In ruil hiervoor heeft Bonifatius wat bemiddeld met de Lombarden zodat Smaragdus, de ex-exarch van Ravenna zijn positie weer terugkreeg. Als dank hiervoor liet Smaragdus op een oude zuil uit de 2e eeuw een beeld van de keizer zetten en liet de zuil wijden aan Phokas op 1 augustus 608. Het beeld is waarschijnlijk al snel weggehaald door Phokas' opvolger Herakleios

De dynastie van Heraclius
Regering van Heraclius

Stichting themata
Kruistocht tegen de ongelovigen met steun van
de clerus (slag bij Niniveh in 627)

Heilig kruis terug in Jeruzalem in 630

Nederlaag tegen de Arabieren 636
Laatste jaren Constans II Pogonatus
Syracuse hoofdstad van het rijk 660

Achterkleinzoon Constans II Pogonatus
Overwinning op Arabieren
Grieks vuur

Justinianus II Rhinotmetos:
Eerste regering 685 – 695
Tweede regering 705 – 711
Concilie in Trullo